Hindistan'ın büyük yaşam sitelerinden Boldsky'ın haberi, bizim açımızdan bir ekonomi müjdesi gibi okunuyor: Türkiye'nin Hindistan'a fındık ihracatı 2020 ile 2025 arasında 352 tondan 985 tona çıktı; yüzde 172 artış. Piyasa raporlarına göre Hindistan'ın fındık ithalatında Türkiye'nin payı yüzde 98; fiyatlar da yükselişte, son bir yılda ton başına ortalama 9 bin dolara dayandı.
Peki Hindistan'a ne oldu? Haberin cevabı tek kelime: sağlık. Hızla büyüyen orta sınıf, "healthy snacking" denen sağlıklı atıştırma akımıyla proteinli, lifli, E vitamini deposu kuruyemişlere yöneliyor. Fındık şimdiye dek Hint mutfağında çikolatanın yol arkadaşından ibaretti; şimdi kahvaltılıklara, enerji barlarına, fındık ezmelerine ve kafe menülerine giriyor.
Yeni Delhi'de fındık zirvesi
İş kendiliğinden büyümüyor; arkasında planlı bir kampanya var. Karadeniz Fındık ve Mamulleri İhracatçıları Birliği (KFMİB), Yeni Delhi'de Hint ithalatçıları, üreticileri ve beslenme uzmanlarıyla bir araya geldi. Birlik başkanı Hasan Osman Sabır'ın Hint basınına verdiği mesaj iddialı: "Hindistan artık yalnızca bir ihracat pazarı değil, kategorinin büyütülmesinde uzun vadeli stratejik ortak." Türk Büyükelçiliği'nde başlatılan dört yıllık tanıtım kampanyasının hedefi de net: bademin "günlük besin", kajunun "kutlama çerezi" olduğu Hint zihninde fındığa kendi rafını açmak; onu Hindistan'ın gündelik kuruyemişi yapmak.
Karadeniz için ne anlama geliyor?
Dünya fındığının yüzde 60'ından fazlası Türkiye'den, ağırlıkla Ordu, Giresun ve Trabzon'dan çıkıyor. Ama bu devasa üretimin alıcı tarafı hep dar bir kapıya sıkışmıştı: Avrupa çikolata sanayii ve tek başına dev bir alıcı olan Ferrero. Fındığın fiyatı bu yüzden birkaç alıcının insafına fazlasıyla duyarlı. 1,5 milyar nüfuslu, yüzde 30 gümrük vergisine rağmen büyüyen ve fiyata gittikçe daha az bakan yeni bir pazarın açılması, tam da bu kırılganlığın ilacı.
Hint basını bu haberi sağlık sayfasında verdi. Karadeniz'deki üretici içinse bu, okyanus ötesinden gelen bir kapı gıcırtısı: kocaman bir pazar, ilk kez aralanıyor.
Kaynaklar ve doğrulama
Bu haber, dünya basınındaki birincil kaynaklardan derlenmiş, çapraz kontrol edilmiş ve kafa1milyon tarafından Türkçe yazılmıştır. Görsel, haberi ilk yayımlayan kuruluşa aittir.